امام رضا علیهالسلام:
پاکیزگی از اخلاق پیامبران است.
بحار الأنوار، ج 78، ص 335
لَیسَ مِنّا مَن تَرَکَ دُنیاهُ لِدِینِهِ و دِینَهُ لِدُنیاهُ
از ما نیست آنکه دنیای خود را برای دینش و دین خود را برای دنیایش ترک گوید.
. بحار الأنوار، ج 78، ص 346.
صاحِبُ النِّعمَهِ یَجِبُ أن یُوَسَّعَ عَلی عِیالِهِ؛
آنکه صاحب نعمت است باید که بر هزینه خانوادهاش وسعت بخشد.
. بحار الأنوار، ج 78، ص 335.
خداوند به سپاسگزاری از خود و پدر و مادر فرمان داده است؛ پس هر که از پدر و مادرش سپاسگزاری نکند، خداوند را سپاس نگفته است.
الخصال، ص 156.
مسلمان کسی است که مردم از دست و زبان او آسوده باشند و از ما نیست آنکه همسایهاش از شرّ او در امان نباشد.
عیون أخبار الرّضا علیهالسلام، ج 1، ص 24.
آنکه کار را از راهش بجوید نمیلغزد، و اگر بلغزد راه چاره در پیش رو دارد.
. بحار الأنوار، ج 71، ص 340.
هر کس از خدا توفیق بخواهد و تلاش نکند، خود را مسخره کرده است.
میزان الحکمه، ح 2790.
مبادا از هوای نفس پیروی کنی که در آن نابودی نهفته است.
مشکاه الأنوار، ص 455.
بهترین مال آن است که آبرو با آن محفوظ بماند.
. بحار الأنوار، ج 78، ص 352.
هر کس مسلمان فقیری را دیدار کند و برخلاف سلامی که به ثروتمندان میکند، به او سلام کند، روز قیامت در حالی به دیدار خدا میرود که بر او خشگمین است.
. عیون أخبار الرّضا علیهالسلام، ج 2، ص 52.
ما اهل بیت، وعدههای خود را برای خودمان، بدهی و دِین حساب میکنیم، چنانکه رسول اکرم صلی الله علیه و آله چنین میکردند.
تحف العقول، ص 446
تواضع درجاتی دارد: یکی از آنها این است که انسان اندازه خود را بشناسد و با طیب خاطر خود را در آن جایگاه قرار دهد، دوست داشته باشد با مردم همان گونه رفتار کندکه انتظار دارد با او رفتار کنند، اگر بدی دید آن را با خوبی جواب دهد، خشم خود را فروخورد و از مردم درگذرد، و خداوند نیکوکاران را دوست دارد.
کافی، ج 2، ص 124، ح 13
هر کس به خدا خوش گمان باشد، خداوند مطابقِ گمان او، با وی رفتار میکند و هرکس به روزیِ کم راضی باشد، خداوند عمل کم را از او میپذیرد و هرکس به روزی حلال اندک خشنود باشد، هزینه زندگیاش سبک میشود و خانوادهاش در نعمت خواهند بود و خداوند، او را از بیماری و درمان دنیا آگاه میکند و به سلامت، از دنیا بهخانه سلامت (آخرت) بیرون میبرد.
کافی، ج 8، ص 347، ح 546
إِنَّ اللّه َ تَبارَکَ وَ تَعالی لَمْ یُبِحْ اَکْلاً وَ لاشُرْبا اِلاّ لِما فیهِ الْمَنْفَعَهُوَ الصَّلاحُ وَ لَمْ یُحَرِّمْ اِلاّ ما فیهِ الضَّرَرُ وَ التَّلَفُ وَ الْفَسادُ، فَکُلُّ نافِعٍ مُقَوٍّ لِلْجِسْمِ فیهِقُوَّهٌ لِلْبَدَنِ فَهُوَ حَلالٌ؛
خداوند تبارک و تعالی هیچ خوردنی و نوشیدنی را حلال نکرده است، مگر آن که درآن منفعت و صلاحی بوده و هیچ خوردنی و نوشیدنی را حرام ننموده، مگر آن که در آنضرر و مرگ و فسادی بوده است. پس هر چیز مفید و مقوّی بدن، که باعث تقویت آنشود، حلال شده است.
مستدرک الوسایل، ج 16، ص 333، ح 2
با زهد در دنیاست که به رهایی از شرّ دنیا امیدوارم.
سَأَلتُ الرِّضا علیهالسلام فَقُلتُ لَهُ: … جُعِلتُ فِداکَ، أشتَهی أن أعلَمَ کَیفَ أنَا عِندَکَ؟
قالَ: اُنظُر کَیفَ أنَا عِندَکَ.
به نقل از حسن بن جَهْم آمده است: از امام رضا علیهالسلام پرسیدم: فدایت گردم! خوش دارم بدانم که نزدت چه جایگاهی دارم.
حضرت فرمود: «نگاه کن که من چه جایگاهی نزدت دارم [که جایگاه تو در نزد من نیز مانند آن است]».
عیون أخبار الرضا علیهالسلام: 2 / 50 / 192، الأمالی للصدوق: 312/360، تنبیه الخواطر: 2/165، روضه الواعظین: 418، إرشاد القلوب: 135 وفیه «اُحبّ أن أعرف» بدل «أشتهی أن أعلم»، بحار الأنوار: 70
/ 54 / 20.
_ فی تَفسیرِ قَولِهِ تَعالی: «وَ الَّیْلِ إِذَا یَغْشَی …»
در تفسیر آیه شریف «و سوگند به شب، آن گاه که فرو پوشد …» _: مردی در باغ یکی از انصار، درخت خرمایی داشت و این امر موجب آسیب رسانی [و مزاحمتِ [وی برای مرد انصاری شده بود. مرد انصاری، از این موضوع به پیامبر خدا شکایت کرد.
پیامبر صلی الله علیه و آله او را فرا خواند و فرمود: «درخت خرمایَت را به درخت خرمایی در بهشت به من بفروش!»، و [لی] مرد نپذیرفت.
این خبر به گوش مردی دیگر از انصار (معروف به ابو الدَّحداح) رسید. پس، نزد صاحب نخل آمد و گفت: درخت خرمایت را به باغ خرمایم میخرم. او بدین صورت، باغش را فروخت و سپس نزد پیامبر خدا آمد
و گفت: ای پیامبر خدا! نخل فلانی را به [بهای] باغم خریدم.
پیامبر خدا به او فرمود: «به جای آن، یک نخل در بهشت از آنِ توست».
پس، خداوند متعال، این آیه را بر پیامبرش صلی الله علیه و آله نازل فرمود: «و سوگند به آن که نر و ماده را آفرید، همانا تلاش شما پراکنده است. امّا آن که عطا کرد …» یعنی درخت خرما را «…و پروا داشت و پاداش نیکوتر را تصدیق کرد …» یعنی وعده پیامبر خدا را «…به زودی راه آسانی را پیش پای او خواهیم گذاشت».